स्वातंत्र्याचा तिरंगा जपून ठेवा! स्वातंत्र्य दिनाच्या सर्वांना शुभेच्छा

बलिदानाच्या मातीपासून उज्ज्वल भारताच्या स्वप्नापर्यंत:

१५ ऑगस्ट हा भारताच्या दिनदर्शिकेतील केवळ एक दिवस नाही, हा असंख्य ज्ञात-अज्ञात स्वातंत्र्यसैनिकांच्या त्यागाची आठवण आहे, मातृभूमीसाठी हसत हसत मृत्यूला कवटाळणाऱ्या वीरांना अभिवादन करण्याचा दिवस आहे, आणि आपल्या स्वातंत्र्याची किंमत जाणून घेण्याचा दिवस आहे.

१५ ऑगस्ट १९४७ रोजी भारत ब्रिटिश राजवटीतून स्वतंत्र झाला. जवळजवळ दोन शतकांच्या परकीय सत्तेनंतर भारतीयांनी आपल्या भवितव्याचा मार्ग स्वतः ठरवण्यास सुरुवात केली. पण या स्वातंत्र्याची किंमत केवळ काही नेत्यांनी दिलेली नव्हती, ती शेतकऱ्यांनी, कामगारांनी, विद्यार्थ्यांनी, महिलांनी, आदिवासी समाजाने, सामान्य नागरिकांनी आणि रणांगणावर रक्त सांडणाऱ्या असंख्य वीरांनी दिली होती. भारत सरकारच्या संस्कृती मंत्रालयानेही स्वातंत्र्यलढ्यातील ज्ञात-अज्ञात नायकांच्या योगदानाची नोंद केली आहे. म्हणूनच १५ ऑगस्टला तिरंगा पाहताना केवळ अभिमान वाटू नये, तर कृतज्ञतेने मस्तकही झुकले पाहिजे.

स्वातंत्र्याचा नेमका अर्थ:

स्वातंत्र्य म्हणजे केवळ परकीय सत्ता देशातून निघून जाणे नव्हे, स्वातंत्र्य म्हणजे आपल्या देशाचे निर्णय आपण स्वतः घेण्याचा अधिकार, आपल्या विचारांवर विश्वास ठेवण्याचे स्वातंत्र्य, अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवण्याचे धैर्य आणि सर्वांत महत्त्वाचे म्हणजे जबाबदारी.
१९४७ मध्ये भारताला राजकीय स्वातंत्र्य मिळाले, पण त्या स्वातंत्र्याला अर्थ देण्याचे काम प्रत्येक पिढीला करावे लागते.
म्हणून स्वातंत्र्यदिन आपल्याला एक प्रश्न विचारतो, “ज्यांनी भारताला स्वतंत्र केले, त्यांच्या स्वप्नातील भारत घडवण्यासाठी आपण काय करत आहोत?”

१८५७ — स्वातंत्र्याच्या ज्वालेची मोठी ठिणगी

१८५७ चा उठाव हा ब्रिटिश सत्तेविरुद्धच्या मोठ्या संघर्षांपैकी एक महत्त्वाचा टप्पा ठरला. मंगल पांडे, राणी लक्ष्मीबाई, तात्या टोपे, बहादूरशहा जफर आणि असंख्य सैनिक व सामान्य नागरिकांनी या संघर्षात भूमिका बजावली.
झाशीची राणी लक्ष्मीबाई म्हणजे शौर्याचे प्रतीक, हातात तलवार, सोबत घोडा आणि मनात मातृभूमीची ज्वाला घेऊन लढणाऱ्या त्या वीरांगनेने भारतीय स्त्रीशक्तीचा अद्भुत आदर्श निर्माण केला.

तिचे स्मरण झाले की मनात देशभक्तीची ती प्रसिद्ध भावना जागी होते, “खूब लड़ी मर्दानी…”

पण तिची खरी ओळख कवितेतील एका ओळीत नाही, ती ओळख आहे अन्यायासमोर न झुकणाऱ्या भारतीय आत्म्याची.

राजमाता अहिल्याबाई होळकर — लोककल्याण आणि राष्ट्रभक्तीचा आदर्श :

भारताच्या इतिहासात राजमाता अहिल्याबाई होळकर यांचे स्थान अत्यंत आदराचे आहे. त्या थेट १९व्या शतकातील स्वातंत्र्यलढ्यातील व्यक्ती नव्हत्या, परंतु त्यांनी राज्यकारभार, लोककल्याण, न्याय, धर्मस्थळांचे पुनरुज्जीवन, व्यापार आणि समाजहिताच्या कार्यातून भारताच्या सांस्कृतिक आणि सामाजिक जीवनाला मोठे योगदान दिले.

अहिल्याबाईंनी महेश्वरला साहित्य, कला, संगीत आणि उद्योगांचे महत्त्वाचे केंद्र बनवले, जनतेच्या समस्या ऐकण्यासाठी दररोज सार्वजनिक दरबार भरवला, रस्ते, विहिरी, घाट, धर्मशाळा आणि अनेक तीर्थक्षेत्रांमध्ये बांधकाम व जीर्णोद्धाराची कामे केली. काशी विश्वनाथ मंदिराच्या पुनरुज्जीवनाशीही त्यांचे नाव जोडले जाते.

त्यांच्या जीवनातून आपल्याला एक महत्त्वाचा संदेश मिळतो, देशसेवा म्हणजे केवळ रणांगणावर लढणे नाही, तर जनतेचे जीवन अधिक चांगले करण्यासाठी प्रामाणिकपणे कार्य करणेही देशसेवाच आहे.

लोकमान्य टिळक — स्वराज्याची जाज्वल्य हाक :

भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळकांचे योगदान अत्यंत महत्त्वाचे आहे. त्यांनी जनतेमध्ये स्वराज्याची भावना निर्माण केली, पत्रकारितेच्या माध्यमातून ब्रिटिश सत्तेवर प्रखर टीका केली आणि सार्वजनिक गणेशोत्सव व शिवजयंतीसारख्या उपक्रमांना सामाजिक जागृतीचे स्वरूप दिले.

त्यांचा प्रसिद्ध संदेश आजही भारतीयांच्या मनात घुमतो, “स्वराज्य हा माझा जन्मसिद्ध हक्क आहे…”
टिळकांनी स्वराज्याची मागणी जनतेच्या मनातील ज्वलंत आकांक्षा बनवली. त्यांच्या विचारांचा पुढील स्वातंत्र्यलढ्यावर मोठा प्रभाव पडला. भारत सरकारच्या नोंदींमध्येही स्वातंत्र्यलढ्याची दिशा बदलणाऱ्या आणि जनजागृती करणाऱ्या त्यांच्या भूमिकेचा विशेष उल्लेख आढळतो.
त्यांनी आपल्याला शिकवले, स्वातंत्र्याची सुरुवात मनात होते, आणि स्वराज्याची वाट जनजागृतीतून तयार होते.

भगतसिंग — तरुण रक्तातील क्रांती :

भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्याचा उल्लेख भगतसिंगांशिवाय अपूर्ण आहे. अत्यंत तरुण वयात त्यांनी देशासाठी मृत्यू स्वीकारला.
भगतसिंग, राजगुरू आणि सुखदेव यांच्या बलिदानाने भारतीय तरुणांच्या मनात स्वातंत्र्याची ज्योत पेटवली.
आज आपण सुरक्षितपणे श्वास घेतो, मुक्तपणे बोलतो, शिक्षण घेतो, आपली स्वप्ने पाहतो, पण एकेकाळी काही तरुणांनी आपले संपूर्ण भविष्य देशाच्या स्वातंत्र्यासाठी अर्पण केले होते.

देशासाठी जगणे मोठे आहे, पण देशासाठी स्वतःचे आयुष्य अर्पण करण्याची तयारी त्याहून मोठी आहे.

नेताजी सुभाषचंद्र बोस — संघर्षाची प्रेरणा :

नेताजी सुभाषचंद्र बोस हे स्वातंत्र्यलढ्यातील तेजस्वी व्यक्तिमत्त्व होते. आझाद हिंद फौजेच्या माध्यमातून त्यांनी भारतीयांमध्ये स्वातंत्र्याची जाज्वल्य भावना निर्माण केली. त्यांची प्रसिद्ध हाक, “तुम मुझे खून दो, मैं तुम्हें आज़ादी दूँगा”, एका पिढीला देशासाठी सर्वस्व देण्याची प्रेरणा देणारी ठरली. ही केवळ घोषणा नव्हती, ती एका राष्ट्राला दिलेली संघर्षाची हाक होती.

सावरकर, चाफेकर बंधू आणि क्रांतिकारकांची परंपरा :

स्वातंत्र्यलढ्याचा इतिहास काही प्रसिद्ध नावांपुरता मर्यादित नाही. चाफेकर बंधू, विनायक दामोदर सावरकर, राजगुरू, अशफाकउल्ला खान, रामप्रसाद बिस्मिल, चंद्रशेखर आझाद, खुदीराम बोस आणि अशा अनेक क्रांतिकारकांनी ब्रिटिश सत्तेविरुद्ध संघर्ष केला.

त्यांचे मार्ग वेगवेगळे होते, विचार वेगवेगळे होते, पद्धती वेगवेगळ्या होत्या, पण त्यांच्या मनात एकच ध्येय होते, भारत स्वतंत्र झाला पाहिजे.
भारत सरकारच्या संस्कृती मंत्रालयाने स्वातंत्र्यलढ्यातील क्रांतिकारक आणि हुतात्म्यांच्या योगदानाची स्वतंत्र नोंद व संग्रह उपलब्ध करून दिला आहे.

स्वातंत्र्यलढ्यात महिलांचे योगदान :

राणी लक्ष्मीबाईपासून सरोजिनी नायडू, अरुणा आसफ अली, उषा मेहता आणि असंख्य सामान्य महिलांपर्यंत अनेकांनी स्वातंत्र्यलढ्यात योगदान दिले. काहींनी आंदोलने केली, काहींनी तुरुंगवास भोगला, काहींनी भूमिगत चळवळींना मदत केली, तर काही मातांनी आपल्या मुलांना देशासाठी अर्पण केले. एखाद्या सैनिकाचा मृत्यू रणांगणावर होतो, पण त्याची आई आयुष्यभर त्याच्या आठवणींसोबत जगत राहते.
म्हणून स्वातंत्र्याच्या इतिहासात वीरांच्या रक्तासोबत वीरमातांच्या अश्रूंचाही वाटा आहे.

“ऐ मेरे वतन के लोगों…” — बलिदानाची आठवण :

देशभक्तीची गाणी भारतीयांच्या भावविश्वाचा अविभाज्य भाग आहेत. “ऐ मेरे वतन के लोगों…” हे गीत ऐकताना आजही अनेकांच्या डोळ्यांत पाणी येते. कारण देशभक्ती म्हणजे केवळ घोषणा नाही, ती भावना आहे, आठवण आहे, कृतज्ञता आहे आणि जबाबदारीही आहे.
त्याचप्रमाणे “कर चले हम फ़िदा…” सारखी गीते देशासाठी प्राण देणाऱ्यांचे बलिदान पुढील पिढ्यांनी व्यर्थ जाऊ देऊ नये, अशी भावना मनात जागवतात. ही गाणी केवळ मनोरंजन नाहीत, ती आपल्या राष्ट्रीय स्मृतीचा एक भावनिक भाग आहेत.

१५ ऑगस्ट १९४७ — तो ऐतिहासिक क्षण

15 ऑगस्ट रोजी, एका बाजूला देश स्वतंत्र झाला होता, पण दुसऱ्या बाजूला फाळणीची वेदना होती. लाखो लोकांना आपली घरे सोडावी लागली, हिंसाचाराने अनेक कुटुंबे उद्ध्वस्त झाली. १५ ऑगस्टचा आनंद मोठा आहे, तितकीच त्या काळातील फाळणीची मानवी वेदनाही खोल आहेत.

तिरंगा — तीन रंग, एक राष्ट्र

आपला तिरंगा केवळ कापडाचा तुकडा नाही, तो भारताच्या असंख्य स्वप्नांचा ध्वज आहे. केशरी रंग त्याग, शौर्य आणि धैर्याची आठवण करून देतो, पांढरा रंग सत्य आणि शांततेचा संदेश देतो, हिरवा रंग वनराई, समृद्धी आणि जीवनाशी जोडलेला आहे, तर मध्यभागी असलेले अशोकचक्र आपल्याला सतत पुढे जाण्याची प्रेरणा देते.

थांबायचे नाही, भारताला सतत पुढे घेऊन जायचे आहे.
“हे राष्ट्र देवतांचे, हे राष्ट्र प्रेषितांचे आ-चंद्रसूर्य नांदो स्वातंत्र्य भारताचे”

देश म्हणजे फक्त सीमा नाहीत. देश म्हणजे हिमालय, गंगा, समुद्र, शेतकरी, कामगार, विद्यार्थी, शिक्षक, वैज्ञानिक, सैनिक आणि प्रत्येक सामान्य नागरिक. देश म्हणजे आपण सर्व. म्हणून देशावर प्रेम करणे म्हणजे केवळ तिरंग्याला सलाम करणे नाही, तर आपल्या आजूबाजूच्या माणसाच्या जीवनातही माणुसकी जपणे आहे.

आजच्या काळातील वीर — दहशतवादासमोर माणुसकीचा विजय :

स्वातंत्र्य मिळून अनेक दशके झाली, पण देशासाठी बलिदान देण्याची परंपरा थांबलेली नाही. २६/११ च्या मुंबई दहशतवादी हल्ल्यात मेजर संदीप उन्नीकृष्णन यांनी ताज हॉटेलमध्ये अडकलेल्या नागरिकांना वाचवण्यासाठी स्वतःचा जीव धोक्यात घातला. जखमी सहकाऱ्याला सुरक्षित ठिकाणी नेल्यानंतर त्यांनी पुन्हा दहशतवाद्यांशी सामना केला आणि शहीद झाले. त्यांच्या या सर्वोच्च शौर्यासाठी त्यांना मरणोत्तर अशोकचक्र प्रदान करण्यात आले.

त्या हल्ल्यात ताज हॉटेलमधील अनेक कर्मचाऱ्यांनी स्वतःचा जीव धोक्यात घालून पाहुण्यांना सुरक्षित बाहेर काढण्याचा प्रयत्न केला. अनेक कर्मचारी व काही नागरिक स्वतः शहीद झाले, पण त्यांनी इतरांना सोडून पळ काढला नाही. हीच खरी भारतीय संस्कृती आहे, संकटात स्वतःचा विचार न करता दुसऱ्याचा जीव वाचवणे.

कधी कधी असंही वाटतं की, एक वेगळ्या स्वातंत्र्याचा लढा आजही सुरू आहे :

१९४७ मध्ये आपल्या पूर्वजांसमोर एक मोठे स्वप्न होते, भारत स्वतंत्र व्हावा. आज आपल्यासमोर दुसरे मोठे स्वप्न आहे, भारत सक्षम, समृद्ध, शिक्षित, न्याय्य आणि विकसित व्हावा. आजचा हा स्वातंत्र्यलढा वेगळा आहे.
आज आपल्याला गरिबी, अज्ञान, भ्रष्टाचार, सदोष सामाजिकते विरुद्ध लढायचे आहे, विविध सामाजिक द्वेषाविरुद्ध लढायचे आहे, महिला आणि मुलांवरील अन्यायाविरुद्ध लढायचे आहे, पर्यावरणाच्या विनाशाविरुद्ध लढायचे आहे. आपले सांस्कृतिक वारसे जतन करायचे आहेत.
आणि सर्वांत महत्त्वाचे म्हणजे, आपल्या स्वतःच्या उदासीनतेविरुद्ध लढायचे आहे.

आजचा नागरिकच उद्याचा भारत घडवतो :

१५ ऑगस्टला आपण तिरंग्याचे फोटो ठेवतो, देशभक्तीची गाणी ऐकतो, ध्वजवंदन करतो, शुभेच्छा देतो, हे सर्व सुंदर आहे.
पण स्वातंत्र्यदिनाचा खरा अर्थ तेव्हा पूर्ण होईल जेव्हा आपण वाहतुकीचे नियम पाळू, सार्वजनिक मालमत्तेचे रक्षण करू, भ्रष्टाचाराला प्रोत्साहन देणार नाही, स्त्रियांचा आदर करू, द्वेषाला थारा देणार नाही, पर्यावरणाचे रक्षण करू आणि गरजू माणसाला मदतीचा हात देऊ.
देशभक्ती म्हणजे वर्षातून एक दिवस तिरंग्याला सलाम करणे नाही, तर उरलेले ३६४ दिवस देशासाठी आपले कर्तव्य प्रामाणिकपणे पार पाडणे.

हुतात्मा झालेल्या सैनिकांना, स्वातंत्र्यसैनिकांना खरी श्रद्धांजली कोणती?
हसत हसत फासावर चढणाऱ्या, भगतसिंगांना फक्त आठवणीत ठेवू नये, त्यांच्यासारखी देशासाठी निष्ठा आपल्या जीवनात आणावी.
लोकमान्य टिळकांचे नाव फक्त भाषणात घेऊ नये, त्यांच्या स्वराज्याच्या विचारातून प्रेरणा घ्यावी.
अहिल्याबाई होळकरांचे स्मरण करताना त्यांच्या लोककल्याणाच्या कार्याची प्रेरणा घ्यावी.
स्वामी विवेकानंदांचे विचार, नेताजींच्या घोषणा फक्त ऐकू नयेत, त्यांच्याकडून धैर्य आणि राष्ट्रनिष्ठा शिकावी.
मेजर संदीप उन्नीकृष्णन आणि दहशतवाद्यांसमोर जीव धोक्यात घालणाऱ्या असंख्य वीरांकडून संकटातही कर्तव्य निभावण्याची प्रेरणा घ्यावी.
कारण स्वातंत्र्यसैनिकांना आणि देशासाठी बलिदान देणाऱ्या वीरांना खरी श्रद्धांजली हार व फुलांची नाही, कृतीची असते.

आज जर ते वीर आपल्यासमोर उभे राहिले तर?
कल्पना करा, आज भगतसिंग आपल्यासमोर उभे आहेत.
ते विचारतील, “ज्या देशासाठी मी माझे तारुण्य दिले, त्या देशासाठी तू काय केलेस?”
लोकमान्य टिळक विचारतील, “स्वराज्याची किंमत तू ओळखतोस का?”
अहिल्याबाई विचारतील, “तुझ्या आसपासच्या माणसाचे जीवन उत्तम करण्यासाठी तू काय केलेस?”
नेताजी विचारतील, “देशासाठी त्याग करण्याची तुझी तयारी किती आहे?”
आणि तिरंगा आपल्याला एकच प्रश्न विचारेल, “माझ्यासाठी तू काय करणार आहेस?”

या प्रश्नाचे उत्तर भाषणात नाही, ते आपल्या कृतीत असले पाहिजे. देशभक्ती म्हणजे एकजूट, दुसऱ्याचा तिरस्कार नव्हे
खरी देशभक्ती म्हणजे आपल्या देशावर प्रेम करणे. भारताची शक्ती त्याच्या विविधतेत आहे, अनेक भाषा, अनेक संस्कृती, अनेक परंपरा, अनेक श्रद्धा, अनेक पोशाख, अनेक खाद्यसंस्कृती, पण राष्ट्र एक.

विविधतेतून एकता हीच भारताची खरी ओळख आहे. म्हणूनच स्वातंत्र्यदिन आपल्याला फक्त “मी भारतीय आहे” असे सांगत नाही, तो आपल्याला शिकवतो, “समोरचा भारतीयही माझाच आहे.”

“सारे जहाँ से अच्छा, हिन्दोस्तां हमारा….”हम बुलबुले हैं इसकी, वो गुलसितां हमारा — भारताबद्दलचा अभिमान
भारताच्या देशभक्तीपर परंपरेत “सारे जहाँ से अच्छा…” हे गीत अनेक पिढ्यांच्या मनात रुजले आहे.

या भावनेचा अर्थ फक्त भारत महान आहे एवढाच नाही, तर भारताबद्दल अभिमान बाळगतानाच भारताला अधिक चांगले बनवण्याची जबाबदारीही आपली आहे. भारत विज्ञानात, तंत्रज्ञानात, अंतराळ संशोधनात आणि अनेक क्षेत्रांत पुढे जात आहे, पण विकासाची खरी कसोटी तेव्हा आहे जेव्हा विकासाचा लाभ समाजातील शेवटच्या व्यक्तीपर्यंत पोहोचतो.

स्वातंत्र्याचा उत्सव आणि आत्मपरीक्षण :

१५ ऑगस्ट हा उत्सवाचा दिवस आहे, पण तो आत्मपरीक्षणाचाही दिवस आहे.

आपण आपले काम प्रामाणिकपणे केले पाहिजे आणि आपल्या कर्तव्याशी निष्ठावान राहिले पाहिजे.
आपण देशाच्या कायद्यांचा आदर केला पाहिजे आणि जबाबदार नागरिक म्हणून आपली कर्तव्ये पार पाडली पाहिजेत.
आपण सार्वजनिक जागा स्वच्छ ठेवल्या पाहिजेत आणि सार्वजनिक मालमत्तेचे जतन केले पाहिजे.
आपण पर्यावरणाची काळजी घेतली पाहिजे, निसर्गाचे संवर्धन केले पाहिजे आणि पुढील पिढीसाठी स्वच्छ व सुरक्षित पर्यावरण निर्माण केले पाहिजे.
आपल्या आजूबाजूच्या गरजू व्यक्तीला शक्य ती मदत केली पाहिजे आणि माणुसकीची भावना जपली पाहिजे.
आपण अफवा पसरवण्यापासून दूर राहिले पाहिजे आणि कोणतीही माहिती सत्यता तपासल्याशिवाय पुढे पाठवू नये.
आपल्यापेक्षा वेगळे मत असलेल्या व्यक्तीच्या मताचा आदर केला पाहिजे आणि मतभेद असले तरी परस्पर सन्मान व संवादाची भावना जपली पाहिजे.
भारत बदलण्यासाठी नेहमी दुसऱ्या कुणाची गरज नसते, बदलाची सुरुवात स्वतःपासून होऊ शकते.
पुढच्या पिढीसाठी हे करूया :
आपल्या पूर्वजांनी आपल्यासाठी स्वतंत्र भारत ठेवला.आपण आपल्या पुढच्या पिढीसाठी स्वच्छ हवा, निर्मळ नद्या, सुरक्षित वातावरण, सुशिक्षित समाज, संवेदनशील माणुसकी आणि सक्षम भारत ठेवला पाहिजे. हा निर्णय आज आपल्या हातात आहे.
स्वातंत्र्य आपल्याला अगदी वारसा हक्काने मिळाले, पण भारताचे भविष्य आपल्याला कृतीने घडवावे लागेल.
आपली प्रतिज्ञा  :
आज १५ ऑगस्टच्या दिवशी तिरंगा आकाशात फडकताना आपण फक्त घोषणा करू नये, त्या घोषणेचा अर्थ आपल्या जीवनात उतरवण्याचा प्रयत्न करूया.
ज्यांनी स्वातंत्र्यासाठी रक्त दिले, त्यांच्या बलिदानाची आठवण ठेवूया.
ज्यांनी तुरुंगवास भोगला, त्यांचे कष्ट लक्षात ठेवूया.
ज्यांनी आपल्या कुटुंबापेक्षा देशाला मोठे मानले, त्यांच्या त्यागाला सलाम करूया.
ज्यांनी दहशतवाद्यांसमोर स्वतःचे प्राण धोक्यात घालून इतरांना वाचवले, त्या आधुनिक वीरांनाही नमन करूया.
आणि स्वतःशी एक छोटासा संकल्प करूया—
मी देशाला विविध गोष्टींसाठी दोष देण्यापेक्षा भारतासाठी काहीतरी करण्याचा प्रयत्न करेन.
मी द्वेषापेक्षा माणुसकी निवडेन.
मी भ्रष्टाचारापेक्षा प्रामाणिकपणा निवडेन.
मी उदासीनतेपेक्षा जबाबदारी निवडेन.
मी अधिकारांसोबत कर्तव्यही लक्षात ठेवेन.
कारण स्वातंत्र्य आपल्याला भेट म्हणून मिळालेले नाही, ते असंख्य बलिदानांनी मिळवलेले अमूल्य वरदान आहे.
त्या स्वातंत्र्याची किंमत जाणूया, त्याची प्रतिष्ठा राखूया आणि पुढच्या पिढीला त्याहून सुंदर भारत देण्याचा प्रयत्न करूया.

सलामीचे बोल

आज पुन्हा एकदा आकाशात तिरंगा फडफडेल.
शाळांच्या मैदानात राष्ट्रगीत घुमेल.
देशभक्तीची गाणी वातावरण भारून टाकतील.
“ऐ मेरे वतन के लोगों…” ऐकताना डोळे पाणावतील.
“कर चले हम फ़िदा…” ऐकताना मनात शौर्याची ज्वाला पेटेल.
“सारे जहाँ से अच्छा…” म्हणताना भारताबद्दलचा अभिमान उंचावेल.
आणि त्या क्षणी आपण डोळे मिटून त्या सर्व ज्ञात-अज्ञात वीरांना आठवूया, ज्यांनी आपल्याला कदाचित कधी पाहिलेही नाही, पण आपल्यासाठी लढले.
ज्यांनी आपल्याशी कधी बोललेही नाही, पण आपल्या स्वातंत्र्यासाठी आवाज उठवला.
ज्यांना आपले भविष्य माहीत नव्हते, पण आपल्या भविष्यावर विश्वास ठेवून त्यांनी आपले वर्तमान अर्पण केले.
आणि आजच्या काळातील त्या वीरांनाही आठवूया, जे दहशतवाद, हिंसा किंवा संकटाच्या क्षणी स्वतःचा जीव धोक्यात घालून दुसऱ्यांचे प्राण वाचवतात.
त्यांच्या बलिदानाला मनःपूर्वक नमन.
त्यांच्या स्वप्नांना मनापासून सलाम.
आणि आपल्या भारताला एक वचन—
“हा तिरंगा केवळ आकाशात फडकत राहणार नाही, तो आपल्या विचारांत, आपल्या कर्तव्यात आणि आपल्या प्रत्येक प्रामाणिक कृतीतही सदैव फडकत राहील.”

जय हिंद!
वंदे मातरम्!
भारत माता की जय!
स्वातंत्र्यदिनाच्या मनःपूर्वक शुभेच्छा!

========🩸=======

लेख आवडल्यास जरुर कळवावे. लेखाचे copyrights फक्त माझ्याकडे आहेत. copyright चा भंग करु नये. म्हणजेच कोणताही स्क्रीनशॉट काढू नये. तसेच copy paste करू नये. या लेखाची लिंक तुम्ही शेअर करू शकता. धन्यवाद.

Dr. Sunetra Javkar 9820373281 ©
Hypnotherapist, Mind Counselor, Naturopath, Past Life Regression & Crystal Healing Therapist. QUANTUM HOLISTIC HEALTH.